هدف: تکامل انسان يک موضوع پيچيده و بسيار عظيم است. اگر رشد را افزايش در اندازه بدن و يا افزايش در بخشهای مختلف آن بدانيم، تکامل را بايد معادل تغييرات در عمل دانسته که می‌تواند تحت تاثير محيط کودک قرار گيرد. بدليل سرعت زياد تغييرات در دو سال اول عمر بررسی ابعاد تکامل در سنين شيرخواری دارای اهميت فراوان می‌باشد. از طرف ديگر بدليل افزايـش شيـوع اختلالات تکامل در شيرخواران پر خطر بر آن شديم که فاکتورهای خطر موثر در اختلال تکامل شيرخواران را بررسی نماييم.

روش بررسی: مطالعه به صورت کارآزمايی توصيفی- تحليلی و جامعه تحقيق شامل 6150 شيرخوار 18-0 ماهه مراجعه کننده به درمانگاههای شبکه بهداشتی شهرستان کرج در طی 12 ماه در سالهای 1381-1380 بوده که از طريق تکميل پرسشنامه و سپس معاينه با تست Infant Neurological International Battery Test (INFANIB) جهت غربالگری تاخير تکامل توسط کارشناس کار درمانگر در دو گروه شاهد (دارای تکامل طبيعی) و مورد (دارای تکامل غير طبيعی) بررسی شده‌اند.

يافته‌ها: نتايج نشان داد که اختلالات دستگاه اعصاب مرکزی پس از دو ماهگی از قبيل صرع، ضربه به سر و عفونتها با ضريب 54/5، تشنج دوره نوزادی با ضريب 37/4 ، نارس بودن با ضريب 52/2 و عفونتهای خون دوره نوزادی با ضريب 39/2 به ترتيب مهمترين عوامل در پر خطر کردن شيرخوار جهت اختلالات تکامل بعدی می‌باشند.

نتيجه گيری: با توجه به يافته‌های مطالعه حاضر در صورت مشکلات اقتصادی و اجرايی برای انجام غربالگری تکاملی و پيگيری تکاملی- عصبی در تمام شيرخواران در حال حاضر انجام ان در گروه شيرخواران پر خطر کشور توصيه می‌گردد.