هدف: امروزه رايانهها عموماً با ابزارهايی نظير موشواره و صفحه کليد کنترل میشوند، در نتيجه افرادی که دچار قطع عضو و يا ناتوانی در ناحيه دستها هستند، از به کارگيری رايانه محروم میباشند. در اين پژوهش چگونگی طراحی سيستمی که به کمک حرکات چشم، امکان تايپ حروف به افراد معلول را میدهد ارائه شده است.
روش بررسی: در اين طرح مرز بين عنبيه و صلبيه که ليمباس ناميده میشود، به کمک فرستنده و گيرندههای مادون قرمز رديابی میشود. مقادير اندازهگيری شده از موقعيت چشم به کمک يک نرمافزار مورد پردازش قرارگرفته و به مقادير مناسب جهت حرکت مکان نما برروی حروف قرار داده شده در صفحه نمايشگر، تبديل میشوند. از آنجا که تغيير کاربر و حرکات ناخواسته سر میتواند روی عملکرد سيستم تأثير بگذارد، يک مرحله کاليبراسيون نيز در نظر گرفته شده است تا سيستم بتواند برروی شرايط جديد تنظيم شود. سيستم طراحی شده روی 10 نفر (5 مرد و 5 زن) آزمايش و دادههای حاصل مورد بررسی قرار گرفت.
يافتهها: با آزمايش سيستم، مشخص گرديد که سيستم طراحی شده با دقت حدود 38/311/4 سانتیمتر در تفکيک فواصل، توانايی تشخيص 12 نقطه بر روی صفحه نمايشگر 15 اينچ را دارد. آزمايشها نشان میدهد که يک شخص غير ماهر يک جمله دارای 14 حرف و نماد را در متوسط زمان 3 دقيقه و 30 ثانيه با خطای حدود 28% به کمک حرکات چشمش با اين سيستم تايپ میکند. اين مقادير برای يک شخص ماهر حدود 3 دقيقه با خطای 13% میباشد. به اين ترتيب سيستم با قابليت اطمينان نسبتاً بالايی به کاربر اجازه ارتباط با رايانه را میدهد.
نتيجهگيری: با توجه به قدرت سيستم در تفکيکپذيری فواصل، 12 نقطه برروی صفحه نمايشگر برای انجام 12 عملکرد مختلف تعبيه شده است. تعدادی از مشخصههای صفحه کليد در صفحه اول و باقی آنها در صفحات بعدی قرار داده شده است. سهولت استفاده، عدم تماس مستقيم سيستم با چشم و بدن کاربر و هزينه بسيار پايين آن نسبت به ديگر سيستمهای موجود از جمله مزايای سيستم میباشند.
مطيع نصر آبادی علی، بغدادی گلناز، توانبخشی به معلولين برای ارتباط با رايانه از طريق تايپ حروف با حرکات چشم فصلنامه علمی پژوهشی توانبخشی، 1387; 9 (3) :28-37