هدف: هدف اين پژوهش بررسی يکی از حيطه‌های تجزيه و تحليل کلام بيماران اسکيزوفرنيک يعنی اصل همياری می‌باشد.

روش بررسی: در اين پژوهش مقايسه‌ای که از نوع مورد- شاهدی است، با نمونه‌گيری ساده و در دسترس، دو گروه 22 نفره از بيماران مبتلا به اسکيزوفرنيا و افراد سالم (با تعداد 17 مرد و 5 زن) انتخاب و مصاحبه‌ای با استفاده از بخش گفتار خودبه‌خودی آزمون زبان پريشی فارسی با آنها صورت گرفت. پاسخ هر سئوال با توجه به اين که فرد کدام قاعده همياری (کيفيت، کميت، شيوه و رابطه) را بيشتر نقض کرده است، ارزيابی و به عنوان خطا در آن پاسخ در نظر گرفته شد. با درصد گيری خطاها،‌ تجزيه و تحليل داده‌ها با استفاده از آزمون‌های تحليل واريانس، تی مستقل، کروسکال واليس و من ويتنی انجام شد.

يافته‌ها: بين دو گروه در رعايت کلی اصول همياری گرايس (001/0P<) و اصلهای کميت (001/0P<)، رابطه (001/0P<) و شيوه (02/0=P) اختلاف معنی‌داری وجود داشت، ولی در اصل کيفيت دو گروه تفاوت معنی‌داری نداشتند (07/0=P). عدم رعايت کلی اصول گرايس در بيماران با مدت ابتلا به بيماری، تحصيلات، سن و جنس آنها ارتباط آماری معنی‌دار نداشت (05/0P>).

نتيجه گيری: بيماران اسکيزوفرنيک اصل همياری گرايس را رعايت نمی‌کنند و به علت نقض اين اصل در گفتگوهای دو طرفه دچار عدم انسجام می‌‌باشند.